Άρκο (με υπότιτλους)

Έχοντας κάνει ήδη ένα αξιοζήλευτο πέρασμα από τα κινηματογραφικά φεστιβάλ (με παρουσία και στις δικές μας 31ες Νύχτες Πρεμιέρας) και με μια οσκαρική υποψηφιότητα για Καλύτερο Animation, το «Άρκο» αποτελεί το μεγάλου μήκους σκηνοθετικό ντεμπούτο του Γάλλου σκηνοθέτη, καρτουνίστα και εικονογράφου Ούγκο Μπιενβενού. Kαι τι ντεμπούτο είναι αυτό!

Βρισκόμαστε κάπου στο μακρινό – στο πολύ μακρινό – μέλλον. Εκεί ο μικρός Άρκο ζει με την οικογένειά του σε ένα σπίτι πάνω από τα σύννεφα, μια κολοσσιαία, αρχιτεκτονική κατασκευή που έχει δώσει τη δυνατότητα στους ανθρώπους να ζουν στον ουρανού, αφού το έδαφος έχει γίνει πλέον ακατάλληλο για τη συνέχιση οποιασδήποτε μορφής ζωής. Ο μοναδικός τρόπος για τη διατήρηση ενός βιώσιμου περιβάλλοντος, έρχεται από την ικανότητα του ταξιδιού στον χρόνο, όμως ο Άρκο είναι ακόμα μικρός για κάτι τέτοιο, μέχρι τουλάχιστον τη στιγμή που αποφασίζει να παρακούσει τους γονείς του και να φορέσει τη στολή, στα χρώματα του ουράνιου τόξου, που χρειάζεται για ένα τόσο απαιτητικό ταξίδι. Όταν κατά λάθος προσγειωθεί στο παρελθόν, θα γνωρίσει την Άιρις, ένα κορίτσι που μεγαλώνει τον μικρό της αδελφό με ένα ρομπότ-νταντά, βλέποντας τους εργαζόμενους γονείς της μονάχα μέσω ολογράμματος. Η Άιρις θα βοηθήσει τον Άρκο να επιστρέψει στην οικογένειά του πάση θυσία.

Σε μια εποχή όπου η πληθώρα των ταινιών κινουμένων σχεδίων χρησιμοποιεί πρωτίστως τρισδιάστατες CGI τεχνικές για το στήσιμο των αφηγήσεων, είναι το λιγότερο αναζωογονητικό όταν βλέπεις πως υπάρχουν ακόμα δημιουργοί που επιλέγουν το παραδοσιακό «σχέδιο στο χέρι» για να χτίσουν τους κόσμους τους και εδώ οι εικόνες του Μπιενβενού είναι εκστατικά γοητευτικές.

Υιοθετώντας μια «χεράτη» τεχνική που παραπέμπει στο αξεπέραστο στυλ του Χαγιάο Μιαγιαζάκι και των συνεργατών του, ο Μπιενβενού «ντύνει» το σύμπαν του με την οργιαστική ομορφιά που παραπέμπει στα αριστουργήματα του Studio Ghibli, κατασκευάζοντας μαγικές σεκάνς που ακροπατούν πάνω στο δίπολο φύση/άνθρωπος, γεμάτες φυσιολατρική ποίηση, sci-fi κάλλος αλλά και στιγμές αδυσώπητου χαμού, άμεσα συνυφασμένου με την εγωιστική μας ύπαρξη.

Το «Άρκο» δεν είναι μονάχα ένα πανέμορφο animation, αλλά και ένα σκεπτόμενο και βαθιά υπαρξιακό φιλμ, μια άρτια ταινία επιστημονικής φαντασίας που μπλέκει τα ταξίδια στον χρόνο με την κλιματική αλλαγή και την τεχνολογική πρόοδο και που ίσως να μη βρίσκεται και τόσο μακριά από την ανθρώπινη κατάσταση του σήμερα, επιχειρώντας παράλληλα να δώσει απάντηση στο μεγάλο ερώτημα, «τι θα αλλάζαμε αν μπορούσαμε να γυρίσουμε τον χρόνο πίσω»;

Η θέση του σκηνοθέτη είναι καθαρά ουμανιστική. Ο Μπιενβενού διακρίνει την αδιάρρηκτη σχέση μεταξύ παρελθόντος και μέλλοντος, σαν έναν αόρατο, διαγαλαξιακό κύκλο που περικλείει εντός του κάθε κύτταρο ζωής - από τον πιο μικρό οργανισμό, έως τον πιο σύνθετο. Δεν υπάρχει μέλλον χωρίς παρελθόν, ομοίως δεν υπάρχει παρελθόν χωρίς μέλλον μας λέει, σε ένα απόλυτα ταιριαστό και αρκούντως ρομαντικό κλείσιμο του ματιού που βγάζει νόημα μέσα στο αδιάκοπο πέρασμα του χρόνου.

Οι λάτρεις του sci-fi πάντως έχουν να περιμένουν και μικρές, «δανεικές» εκπλήξεις, όπως για παράδειγμα η μεταφορά του μικρού αδελφού της Άιρις που γίνεται μέσα σε ένα φουτουριστικό δοχείο, παραπέμποντας στο μωρό από το βιντεοπαιχνίδι «Death Stranding» του Χιντέο Κοτζίμα, ή οι γνώριμες νότες σε εκείνη τη σκηνή (δε λέμε ποια), που φέρνουν στο νου το μουσικό score του «Interstellar» δια χειρός Χανς Ζίμερ.

Για όποιον λόγο κι αν αποφασίσετε να δείτε το «Άρκο», μόνοι ή στη μεταγλωττισμένη του εκδοχή παρέα με μικρούς θεατές, ένα είναι το σίγουρο: θα έχετε μόλις παρακολουθήσει μια εξαιρετική ταινία.