Δύο Εποχές, Δύο Ξένοι

Βασισμένος σε δύο μάνγκα του σημαντικού Ιάπωνα κομίστα και δατριβογράφου Γιοσιχάρου Τσούγκε, ο βραβευμένος στο Φεστιβάλ του Λοκάρνο Σο Μιγιάκε, κατασκευάζει μια ταινία για την ανθρώπινη μοναξιά και την ανάγκη να κατανοήσουμε αλλήλους, με ένα χαμηλότονο δράμα που αφήνει πολλά κενά για συμπλήρωμα, ίσως γιατί στην πραγματικότητα ποτέ δεν έχουμε όλες τις απαντήσεις.

Δύο άγνωστοι θα περάσουν μερικές στιγμές μαζί στο πέρας λίγων ημερών, δίνοντας ραντεβού σε μια απομονωμένη, παραθαλάσσια τοποθεσία, όπου συζητούν για τις ζωές τους καπνίζοντας, κάνοντας μπάνιο και τρώγοντας γλυκό. Λίγο μετά, τη σκυτάλη παίρνει μια σεναριογράφος, η οποία έπειτα από ένα τραγικό συμβάν, αποφασίζει πως χρειάζεται μια αλλαγή παραστάσεων προκειμένου να ξαναποκτήσει τη χαμένη της έμπνευση και έτσι θα ξεκινήσει ένα ταξίδι που θα την οδηγήσει σε ένα πανδοχείο στη μέση ενός παγερού πουθενά, όπου θα συναντήσει έναν μοναχικό άνδρα.

Ο Μιγιάκε ενώνει δυο διαφορετικές ιστορίες σε ένα φιλμ, χρησιμοποιώντας ως εύρημα την «ταινία μέσα στην ταινία» με την πλοκή των νεαρών στην ακροθαλασσιά, να αποτελεί ουσιαστικά την ταινία το σενάριο της οποίας έχει γράψει η σεναριογράφος της δεύτερης ιστορίας, δημιουργώντας έτσι μια ενδιαφέρουσα σύνδεση μεταξύ των διηγήσεων που εναρμονίζονται πλήρως η μια με την άλλη, σκιαγραφώντας φευγαλέα ήρωες της διπλανής πόρτας και ανθρώπους της καθημερινότητας.

Η ουσία εδώ βρίσκεται στις μικρές στιγμές που μοιράζονται οι ήρωες, στις δράσεις εκείνες που σε άλλες ταινίες είτε λαμβάνουν χώρα εκτός κάδρου, είτε παραλείπονται. Αυτές οι σκηνές αποτελούν την κινητήρια δύναμη για τους χαρακτήρες του Μιγιάκε που μοιάζουν να βρίσκονται σε ένα άλλο σύμπαν πραγματικότητας, έναν κόσμο που επιτρέπει την περισυλλογή και την παρατήρηση δίχως βιασύνη, παρά μονάχα με τον πλήρη εναρμονισμό ανθρώπου και περιβάλλοντος, ακόμα και αν το μεγάλο διακύβευμα είναι τελικά η διαπραγμάτευση της μοναξιάς.

Αν και το αποτέλεσμα εμπίπτει εντός του λεγόμενου «slice of life» είδους, των ταινιών δηλαδή που αναπαριστούν «κομμάτια» απλής, καθημερινής ζωής, εντούτοις το αποτέλεσμα εδώ δεν είναι πάντα τόσο ραφιναρισμένο όσο σε άλλα φιλμικά παραδείγματα, κάτι που κάνει την ταινία να μοιάζει μεγαλύτερη σε διάρκεια από όσο είναι (μόλις μιάμιση ώρα), γεγονός που ίσως στερήσει από κάποιους θεατές τη δυνατότητα να εκτιμήσουν τον, σχεδόν κατά κυριολεξία, παγωμένο στον χρόνο μικρόκοσμο του Μιγιάκε.

Παρά την απαιτητική προσήλωση ρυθμού η ταινία διαθέτει τη γοητεία ενός νωχελικού σινεμά, εκεί όπου τα πάντα συμβαίνουν στο πλαίσιο μιας προγραμματισμένης τυχαιότητας που λειτουργεί καταλυτικά για την περαιτέρω εξέλιξη των πρωταγωνιστών. Πρόκειται σαφώς για μια απόδειξη πως οι αλλαγές στη ζωή μας δεν πυροδοτούνται μόνο από γεγονότα εκκωφαντικού θορύβου, αλλά κυρίως από συμβάντα διακριτικών μεταβολών, ανεπαίσθητα σχεδόν εντός της γοργής καθημερινότητας, που γίνονται αντιληπτά όταν πάρουμε απόσταση και δούμε πια τα πράγματα με καθαρή ματιά.

Το «Δύο Εποχές, Δύο Ξένοι» εμπίπτει στη κατηγορία «κινηματογράφος για τις αισθήσεις». Δεν είναι μια ταινία για όσους δεν είναι εξοικειωμένοι με την απουσία δράσης, είναι όμως μια ταινία για όσους έχουν ανάγκη τη δια(φυγή), ακόμα κι αν αυτό σημαίνει πως το ταξίδι τους θα είναι υπόθεση μοναχική.