Υπάρχουν εποχές να αγαπήσεις την Ναταλί Μπάι, αυτό το πανέμορφο «κορίτσι της διπλανής πόρτας» της νιότης της που σταδιακά μεταμορφώθηκε σε πανέμορφη γυναίκα του γαλλικού σινεμά - και σημαντική κυρία του. Διότι αν δεν ήταν ηθοποιός κύρους, αν δεν είχε τις συνεργασίες και μια σειρά από ρόλους-κλειδιά σε ταινίες που έγραψαν (ατυχώς κυρίως στην εποχή τους, ο άτιμος ο Χρόνος δεν είναι ευγενικός και μάς κάνει επιπόλαιους), δεν θα είχαμε τι να γράψουμε για την έξοδό της. Έχουμε και μας κόστισε.
Η Μπάι έπαιξε σε δεκάδες ταινίες, είχε μια χρυσή Σεζάρ εποχή, κυρίως στις αρχές του '80, εκ των οποίων Σεζάρ έχει κερδίσει τέσσερα από δέκα υποψηφιότητες. Το πρώτο της ήταν για τον ρόλο της στο Σώζων Εαυτόν Σωθήτω του Γκοντάρ, που έκλεινε μια εποχή γι' αυτήν (τα '70ς) και εγκαινίαζε μια νέα (τα '80ς). Στην πρώτη συνάντησε τον Τριφώ τρεις φορές (πρώτα -πρώτα βέβαια στην «Αμερικάνικη Νύχτα»), τον Πιαλά (στο στρυφνό κι ενδιαφέρον «Mouth Agape»), τον Σοτέ (στην «Mado» που δυστυχώς κανείς δεν θυμάται, είπαμε για τον Χρόνο, θα ξαναπούμε), τον Καβαλιέ (που είπαμε φέτος οι Κάννες θα τιμήσουν).
Στην δεύτερη, στα '80ς, θα συναντήσει τον Κλοντ Γκορέτα στο «La provinciale», τον Πιερ Γκρανιέ-Ντεφέρ (και τον Μισέλ Πικολί) στο ωραιότατο «Une étrange affaire» (βραβείο Σεζάρ για την ίδια, το μόνο από τα 5 για τα οποία προτάθηκε η ταινία- ο Πικολί πήρε βραβείο στο Βερολίνο), τον Μπερτράν Μπλιε (και τον τόσο πρόωρα χαμένο Πατρί Ντεβέρ) στο «Beau Pere», ξανά τον Μπλιέ (ε και τον Αλέν Ντελόν) στο «Notre Histoire», όπου και είναι ευκρινές γιατί φέρνει στην μυθοπλαστική κατάσταση που φέρνει τον Ντελόν (ναι, τόσο καλή), ακόμα μια φορά τον Γκοντάρ, και ξανά τον Ντελόν, στο «Détective», μεταξύ πλέον πολλών ακόμα.
Κέρδισε ένα ακόμα Σεζάρ με το «Le Balance», ανάμεσα σε Ρισάρ Μπερί και Φιλίπ Λεοτάρ (που αδικαιολογήτως δεν έχω δει), πήρε μια ακόμα υποψηφιότητα για το «Παντρεύτηκα μια Σκιά», μια μεγάλη «αμερικανοκίνητη» επιτυχία της εποχής, επίσης εκκωφαντικά ξεχασμένη σήμερα.
Θα ήθελα πάρα πολύ να έχω δει το «La Voix», και πάλι του Ντεφέρ, δίπλα στον Σάμι Φρέι, ο οποίος όμως έχει εμμονή με άλλη στο έργο, είναι όμως μέρος μια ταινίας γνωστότερης (ελπίζουμε) που έχουμε απολαύσει, το «And the Band Played On», υποδυόμενη ιατρό στα χρόνια της ανακάλυψης του ιού του AIDS, εν μέσω τεράστιου αμερικανο-γαλλικού καστ.
Στα τέλη της δεκαετίας του '90 είναι «Εκείνη» στο «Μια Πορνογραφική Σχέση», που στην Ελλάδα είχε αγαπηθεί έντονα, και η Ελλάδα είχε κάθε δίκιο. Δυστυχώς δεν ακολουθήθηκε από ανάλογα καλές ταινίες, μέχρι να έρθει ένας Αμερικανός, ο Στίβεν Σπίλμπεργκ, να την βάλει στο «Πιάσε με Αν Μπορείς» και να συνοψίσει με έναν ρόλο την μεμιάς θέρμη και παγωνιά της μεγάλης γοητείας της.
Η καριέρα της εξελίχθηκε ασίγαστα σε ολόκληρο τον 21ο αιώνα, αν και τα τελευταία χρόνια, ίσως και λόγω της μοιραίας πάθησης που την βρήκε, οι παρουσίες αραίωσαν. Ωστόσο κρατά κανείς ταινίες όπως τα «L' Affaire SK1», ένα εξαιρετικό αστυνομικό του Φρεντερίκ Τελιέ, δύο ταινίες του Ντολάν (που τις κρατάτε εσείς, όχι εγώ), η μία εκ των οποίων όμως είναι το «Laurence Always» του 2012, ενώ βλέπουμε να έχει κάνει και ένα τηλεοπτικό ριμέικ του τεράστιου «Marie Octobre» του Ντιβιβιέ για την γαλλική τηλεόραση με σκηνοθέτη τον Ζοσέ Νταγιάν και να δούμε πώς θα το βρούμε αυτό.
Ήταν σαγηνευτική ηθοποιός, ωραία γυναίκα σε όλες της τις εποχές, σύντροφος του Τζόνι Χάλιντεϊ (κάτι θα σημαίνει κι αυτό) με τον οποίον απέκτησε και το παιδί της, την ηθοποιό Λορά Σμε, ένα τέλειο φυσιογνωμικό κράμα των δύο τους κι έπαιξε μαζί και με την μαμά σε ένα επεισόδιο του τηλεοπτικού «Call My Agent!», και κυριότερα όλων, μια προσωπικότητα που επιβλήθηκε σιωπηλά με τη δουλειά της σε έξι δεκαετίες αποσπώντας διακρίσεις, οι οποίες ενώ σπάνια ξέφυγαν από τον γαλλόφωνο κόσμο δεν χρειάστηκαν για να την μάθει η σινεφίλ ανθρωπότητα. Ήταν από μόνη της αρκετή.
